Asıl İşveren – Alt İşveren İlişkisinin Bulunduğu Hallerde İşe İade Talepli Arabuluculuk Başvurularına İlişkin Anayasa Mahkemesi’nin 2025/121 Sayılı İptal Kararının Düşündürdükleri

Özet

İş uyuşmazlıklarında dava şartı olarak arabuluculuğun getirilmesi, asıl işveren – alt işveren ilişkisinin bulunduğu işe iade talepli başvurularda çeşitli pratik ve hukuki sorunlara yol açmıştır. İş Mahkemeleri Kanunu m. 3/15 uyarınca, bu tür uyuşmazlıklarda arabuluculuk aşamasında anlaşmanın gerçekleşebilmesi için her iki işverenin görüşmelere birlikte katılması ve birbirine uygun irade beyanlarında bulunması şart koşulmaktaydı. Ancak bu durum, hem işçiye ağır bir külfet yüklemekte, hem de alternatif ve esnek bir yöntem olan arabuluculuğun doğasına ters düşmekteydi. Anayasa Mahkemesi, 2025/121 sayılı kararıyla ilgili hükmü, işçinin mahkemeye erişim hakkının sınırlandığı ve ölçülülük ilkesini ihlal ettiği gerekçesiyle iptal etmiştir. Bu çalışmada, asıl işveren – alt işveren ilişkisinde işe iade talepli arabuluculuk sürecinde yaşanan taraf teşkili sorunu ve Anayasa Mahkemesi’nin söz konusu iptal kararının etkileri detaylı bir biçimde incelenmektedir.